“ Het probleem doet zich vooral voor bij de zogenaamde gesloten families. Wat ik met gesloten families bedoel, is een familie die niet alleen bereid is alle mogelijke zorg aan hun in de war zijnde familielid te besteden, maar ook van hem of haar verlangd om zich te conformeren naar de opvattingen van die familie. Dit wordt extra pijnlijk als die levensvisie die zo’n familie heeft, mede oorzaak van het psychisch vastlopen van de patiënt is geweest. Hierbij komt nog dat een psychiatrisch patiënt vaak totaal geen sociaal aanzien of respect krijgt van zijn omgeving. Wil hij zijn probleem oplossen dan moet hij zich op z’n minst losmaken van de bekrompenheden van zijn omgeving.”.
(Open Geest,”Ypsilon-model over schizofrenie wurgend voor patiënt”, pag. 9, juni 2000)
Dit is het derde deel van mijn artikelenreeks. De eerste twee behandelden achtereenvolgens:
- De familiemythe en de relatie van de ouders met elkaar.
- Ouders en de rol die ze in het verleden hebben gespeeld in het leven van hun
“schizofrene” kind.
Het derde deel zal gaan over wat ouders voor hun schizofrene kinderen kunnen
doen. De tekst komt grotendeels uit mijn boek:”Schizofrenie: wanneer de
wereld zijn betekenis verliest..."
Omdat het RIAGG psychoses en schizofrenie als een medisch probleem beschouwt,
blijft de relatie tussen de ouders en patiënt onderbelicht.
Het RIAGG biedt de patiënt pillen. Daardoor kan de patiënt
verder niets aan zijn eigen situatie doen. Het RIAGG biedt de patiënt faciliteiten
en diensten. En dat biedt de patiënt de gelegenheid een slachtofferrol
op zich te nemen. Hij is immers “ziek”.
Maar het RIAGG kan niet alles doen voor de patiënt. Op wiens schouders
komt dan de hulpverlening te liggen? De ouders natuurlijk. Wat is daar mis mee?,
kan ik me voorstellen dat ouders zich afvragen. Onze zoon of dochter is toch
ziek?
Laten zij deze tekst maar eens lezen:
"Doordat met de initiatie is gebroken, heeft onze samenleving moeite jongens
naar hun man-zijn te begeleiden. Mythologisch gezien kunnen we zeggen dat zowel
de grote vader als de grote moeder, in hun primitieve vorm, de jongens op hun
pad blokkeren. Ook deze blokkades leiden ertoe dat er zoveel jongens en zo weinig
mannen zijn. Maar de belangrijkste reden daarvoor is, denk ik, onze eigen onkunde
wat inwijding betreft en onze ontkenning van de waarde ervan.
De natuurlijke vader die voornamelijk de zegening, het ordelijke en de creatieve
kant van de heilige koning door hemzelf heen trekt, zal met plezier zijn zoon
door de inwijdings-stappen heen helpen. Maar we weten dat de verwrongen of vergiftigde
zijde van de heilige koning ook door de vader heen gaat. De vergiftigde vader
zal ‘zijn vloek over de grootste vreugden uitspreken’ zoals Blake
zegt, en daarmee de vruchtbaarheid, eigenwaarde en seksualiteit van zijn zoon
beschadigen, zodat diens toegang tot de tuin wordt geblokkeerd. Sommige vaders
plegen fysieke incest met hun zoon, anderen psychische. We hebben deze verwrongen
zijde van de grote vader in hoofdstuk vier besproken.”
(Robert Bly, De Wildeman. Een boek over mannen, De Haan, pag. 194 en
195)
Hierboven wordt gesproken over de verwrongen vader. De tekst gaat
verder over de verwrongen moeder. Bewust willen ouders het beste voor hun kinderen.
Maar onbewust ook? Nee, niet altijd. Daarover heeft deze tekst het.
Pillen houden de patiënten afhankelijk. Afhankelijk van het
RIAGG en bovenal afhankelijk van hun ouders. En de patiënten krijgen psychose
op psychose. Vreemd hè?!
Als ouders een deel van het probleem vormen, hoe kunnen ouders dan toch helpen?
Het antwoord is heel simpel: hun kind aan hun invloedsSFEER onttrekken. Dit
is heel eenvoudig. Als het kind op kamers kan, dan moeten de ouders het kind
helpen op kamers te gaan. Dit kan een heel gevaarlijke oplossing zijn. Als het
kind niet in staat is om eigen sociale contacten te leggen, niet in staat is
om zelf op pad te gaan om vrijwilligerswerk te vinden of een betaalde baan,
dan is deze oplossing kwalijker dan de remedie.
Wat ouders ook kunnen doen, is hun kind bij andere mensen onderbrengen
(of als je wat ouder bent zelf op pad te gaan naar familie) om ze zo aan hun
invloedssfeer te onttrekken en andere mensen en gezinssituaties te ontmoeten.
Tegelijkertijd verlicht dit hun taak aanzienlijk. De ouders kunnen hun eigen
batterij opladen.
(Noot: ik wil de ouders niet de schuld geven van de toestand van hun kinderen.
En wel omdat perfecte ouders niet bestaan. Wat ze goed moeten begrijpen is hun
aandeel hierin en wat ze daaraan kunnen doen.)
Zie tekening:
Dit was het laatste artikel dat ik voor Ypsilon-nieuws geschreven heb. Ik zie de reacties van de lezers met belangstelling tegemoet.